Grafisch ontwerp en illustratie vormen een breed vakgebied. Affiches, boeken, zines, beeldverhalen, illustraties, drukwerk en visuele identiteiten: telkens gaat het om manieren om een boodschap of verhaal om te zetten in beelden en om tekst en beeld samen te brengen. In het atelier Grafisch Ontwerp & Illustratie aan de Sint-Lucas Academie geven we studenten de ruimte om die verschillende vormen te ontdekken, digitale en manuele technieken te combineren en stap voor stap een eigen beeldtaal te ontwikkelen.
We spraken met leerkrachten Mona en Katrien over de aanpak van de opleiding.
Wat willen jullie studenten vooral meegeven binnen de opleiding?
In de eerste plaats een brede artistieke en technische basis. Natuurlijk leer je tekenen, illustreren en ontwerpen, maar minstens even belangrijk is dat je leert kijken, onderzoeken, experimenteren en keuzes maken. Je hoeft bij de start nog niet precies te weten welke richting je uit wilt. Net door het maakproces en verschillende technieken uit te proberen, ontdek je gaandeweg wat je interesseert en hoe je een eigen beeldtaal kunt ontwikkelen.
Jullie zetten opvallend sterk in op manuele technieken. Waarom is dat zo belangrijk?
Dat is een bewuste keuze. We starten liever niet meteen achter een scherm. Potlood en papier, inkt, verf, collage en druktechnieken vormen vaak het vertrekpunt. Door fysiek te werken, ontdek je materialen, texturen en toevalligheden. Die tactiliteit kun je moeilijk bekomen met de computer alleen.
Voor wie zich verder wil verdiepen in digitale skills: die komen zeker aan bod. Maar we zetten de digitale tools vooral in als hulpmiddel. Door tekeningen, drukken en losse elementen te scannen, zijn er nog veel mogelijkheden. Je leert werken met beeldbewerking, typografie, lagen en compositie De computer is dus een middel om een ontwerp verder uit te werken, niet noodzakelijk het vertrekpunt.
Hoe ziet zo’n opdracht er concreet uit?
Een opdracht kan bijvoorbeeld vertrekken vanuit de vraag om een affiche te maken voor een theaterstuk. Je begint dan bij het verhaal: welke sfeer zit erin, welke beelden of ideeën spreken je aan? Van daaruit maak je schetsen en experimenteer je met vorm, compositie en bijvoorbeeld droge naald of kartondruk.
Die manuele prints kunnen vervolgens worden gescand en digitaal verwerkt. Pas daarna kijk je hoe beeld en tekst zich tot elkaar verhouden en hoe typografie en compositie het ontwerp verder kunnen versterken. Zo doorloop je het hele proces, van losse schetsen tot een afgewerkt ontwerp. Naast concrete opdrachten is er zeker ook ruimte voor eigen ideeën en projecten.
Hoe verhouden illustratie en grafisch ontwerp zich binnen de opleiding tot elkaar?
Ze lopen voortdurend in elkaar over. Tijdens de week ligt de nadruk wat meer op tekenen, illustratie en beeldontwikkeling. Je onderzoekt verschillende manieren om beelden te maken, zowel vanuit observatie als vanuit verbeelding en experiment.
Op zaterdag verschuift de focus meer naar grafisch ontwerp: compositie, typografie, lay-out, affiches, zines, boekontwerp en andere vormen van visuele communicatie.
Maar we willen die disciplines zeker niet strikt scheiden. Een illustratie kan het vertrekpunt worden voor een affiche, een drukexperiment voor een boek en een reeks tekeningen kan uitgroeien tot een beeldverhaal.
Techniek is dus maar een deel van de opleiding?
Zeker. Techniek is nodig om ideeën te kunnen uitvoeren, maar minstens even belangrijk is hoe je kijkt en hoe je tot een beeld komt. Daarom besteden we veel aandacht aan het ontwerpproces.
Studenten maken kennis met hedendaagse illustratoren en ontwerpers, maar krijgen vooral veel ruimte om zelf te onderzoeken. Door te maken, opnieuw te proberen, combinaties te zoeken en over het resultaat na te denken, ontwikkel je niet alleen technische vaardigheden, maar ook een persoonlijke manier van werken.
Voor wie is de opleiding bedoeld?
Heel breed. Voor iemand die vooral graag tekent of verhalend werkt, maar evengoed voor wie geïnteresseerd is in affiches, boeken, grafisch ontwerp, druktechnieken of beeldverhaal.
Voorkennis is niet nodig. Nieuwsgierigheid en zin om te maken zijn veel belangrijker. Je hoeft ook niet vooraf te beslissen of je illustrator of grafisch ontwerper wilt worden. De opleiding is er net om verschillende mogelijkheden te verkennen en je eigen richting te ontdekken.
Praktisch
De opleiding Grafisch Ontwerp & Illustratie is toegankelijk vanaf 18 jaar. Je kunt kiezen voor 8 uur per week, verdeeld over twee lesmomenten op dinsdag, donderdag en/of zaterdag. Je kiest één vast lesmoment en daarnaast ook een vrij ateliermoment waar je zelfstandig en onder begeleiding van ons aan de opdrachten werkt.
Een traject van 4 uur per week is eveneens mogelijk en vindt plaats op zaterdag.
De avondlessen op dinsdag en donderdag lopen van 18 tot 21.30 uur. Op zaterdag starten de lessen om 9 uur en eindigen ze om 12:30 uur.
Tijdens de hele maand september kun je vrijblijvend een gratis proefles volgen. Voor studenten binnen de opleiding is het Adobe-pakket bovendien beschikbaar aan een voordelig tarief.
Iedereen is welkom, ook zonder voorkennis.
